Dostęp do ksiąg zdigitalizowanych

    Obecnie w pracowni naukowej znajdują się cztery stanowiska komputerowe, które umożliwiają samodzielne przeglądanie zdigitalizowanych ksiąg metrykalnych z zasobu naszego Archiwum. Można z nich korzystać w godzinach otwarcia pracowni. Przy każdym stanowisku może znajdować się tylko jedna osoba (nie dopuszcza się możliwości korzystania z materiałów z osobą towarzyszącą – np. znającą język niemiecki lub posiadającą umiejętność rozczytywania pisma).

     Komputery nie dają możliwości kopiowania materiałów na dyski przenośne (np. pendrive) lub nagrywania zeskanowanych stron. Nie dopuszcza się także wykonywania zdjęć monitora własnym aparatem. Z materiałów zdigitalizowanych możliwe jest jednak zamówienie konkretnej metryki (np. aktu chrztu) przodków. Poniżej zaprezentowano przykladowe skany metryk ślubu i chrztów:

Przykłady metryk z Mikołowa (ślub z 1741 r.) i Tychów (chrzest z 1739 r.)

Przykładowa metryka chrztu z Jastrzębia Górnego (pocz. XX w.)

Osoba, która zamierza korzystać z ksiąg zdigitalizowanych zobowiązana jest do:

- wypełnienia formularza zgłoszenia użytkownika zbiorów, który można pobrać ze strony internetowej: https://archiwum.archidiecezjakatowicka.pl/files/zgloszenie-uzytkownika-druk.pdf. Wypełniony i podpisany formularz należy dostarczyć osobiście lub pocztą tradycyjną (listownie) do Archiwum. Wniosek ten przedłożony zostaje do akceptacji przez Dyrektora Archiwum Archidiecezjalnego;

 - wcześniejszego umówienia się z opiekunem pracowni naukowej: mgr lic. Damianem GRUCHLIKIEM (osobę wpisuje się na listę oczekujących na pierwszy wolny termin lub dowolnie wybrany z możliwych) pocztą elektroniczną (e-mail: damian.gruchlik@katowicka.pl) lub telefonicznie (od poniedziałku do piątku w godz. od. 9.00 do 12.00 oraz od 13:00 do 15:00, pod numerem: 501-865-245);

- podania parafii, z których zamierza korzystać;

- przestrzegania regulaminu korzystania z pracowni udostępniania zbiorów (zob. https://archiwum.archidiecezjakatowicka.pl/pl/index/statue).

    Informacje o dostępnych księgach metrykalnych znajdą państwo w zakładce BAZY DANYCH, na podstronie: Wykaz ksiąg zdigitalizowanych (https://archiwum.archidiecezjakatowicka.pl/pl/index/content/19/).

Hol Archiwum z biurkiem kurialisty z lat 30-tych XX w. i wejście do pracowni naukowej (z lewej) /

  Z prawej wnętrze pracowni naukowej (udostępniania zbiorów)

     Z uwagi na duże zainteresowanie genealogią (skanami ksiąg metrykalnych) zapisy odbywają się z miesięcznym wyprzedzeniem. Pierwszym dniem zapisu na kolejny miesiąc jest pierwszy dzień pracy Archiwum w miesiącu poprzedzającym wizytę (np. zapisy na styczeń 2026 r. rozpoczęły się 1 grudnia 2025 r.).

     Nowe (kolejne) zdigitalizowane księgi metrykalne udostepniane są zazwyczaj 2-3 razy w roku. Szczegółowa informacja podawana jest w "Aktualnościach" na głównej stronie Archiwum Archidiecezjalnego w Katowicach.

     W pierwszej kolejności digitalizacji poddawane są księgi metrykalne chrztów, ślubów i pogrzebów w czterech etapach. Etap I obejmował zeskanowanie najstarszych i najcenniejszych ksiąg metrykalnych (najczęściej dudki). Został on już zakończony. Etap II polega na digitalizacji ksiąg metrykalnych, które nie posiadają duplikatów, a obejmują okres od XVII wieku do 1820 r. Ten etap jest w fazie ukończenia. Etap III obejmie digitalizację ksiąg metrykalnych za lata 1820 do 1874, kiedy to powstały świeckie Urzędy Stanu Cywilnego. Księgi te posiadają często swoje duplikaty, które znajdują się w archiwach państwowych a ich wersje cyfrowe udostępniane są w wyszukiwarce on-line „Szukaj w Archiwach” lub poprzez stronę internetową Górnośląskiego Towarzystwa Genealogicznego Silius Radicum. Etap IV to digitalizacja ksiąg metrykalnych, które zawierają metryki od 1874 r. do najmłodszych z połowy XX wieku. Księgi te zostaną poddane digitalizacji na samym końcu, ponieważ osoby chcące odszukać swoich przodków i stworzyć drzewo genealogiczne swojej rodziny, mogą uzyskać odpisy metryk z Urzędów Stanu Cywilnego lub z Archiwów Państwowych. Warto wspomnieć, że zgodnie z ustawą o archiwach ustalono cezury czasowe na udostępnianie ksiąg metrykalnych: 100 lat na urodzenia (chrzty) oraz 80 lat na śluby i zgony (pogrzeby). Z tego powodu część zdigitalizowanych w IV etapie ksiąg metrykalnych, przez określony ustawą czas nie będzie mogła zostać udostępniona użytkownikom.

Przykładowe karty z ksiąg metrykalnych

Bojszowy, Chrzty (1743), sygn. 50/22 / Tychy, Pogrzeby (1770), sygn. 50/26

Jedłownik, Śluby (1841), sygn. 50/245 / Połomia, Chrzty (1913), sygn. 50/1606

Chełm Śląski, Pogrzeby (1853-1872), sygn. 50/642